افت توان پنل جینکو در سال؛ چقدر واقعی است؟

افت توان پنل جینکو در سال اول حدود یک درصد است و بعد از آن به حدود ۰.۴ درصد در سال می رسد. یعنی پنل ۶۲۰ واتی شما در پایان سال اول حدود ۶۱۴ وات، در سال دهم حدود ۵۹۱ وات و در سال بیست وپنجم حدود ۵۵۴ وات توان دارد. این اعداد روی کاغذ ساده اند، ولی در عمل سه چیز آن ها را قاطی می کند: گرمای تابستان، گرد و خاک و سایه. خیلی از اندازه گیری هایی که «افت ۱۵ درصدی» نشان می دهند، در واقع افت موقت اند نه افت دائمی. منحنی واقعی افت، دلیل تفاوت سال اول با سال های بعد، عوامل تشدیدکننده و روش اندازه گیری با عدد در ادامه آمده است.

افت توان پنل جینکو در سال چقدر است؟ منحنی کامل سی سال

پنل خورشیدی مثل لامپ نیست که یک روز روشن باشد و روز دیگر نه. توانش آهسته و پیوسته کم می شود. این کاهش در سلول های N-type که جینکو در ردهٔ Tiger Neo استفاده می کند، کندتر از نسل قبلی است. علتش ساختار سلول است: در ویفر N-type مشکل اکسیژن-بورون که عامل افت اولیهٔ شدید در پنل های P-type بود، وجود ندارد.

منحنی رسمی گارانتی جینکو سه بخش دارد. سال اول حداکثر یک درصد افت. هر سال بعد حداکثر ۰.۴ درصد. و کف پایان سال سی ام، ۸۷.۴ درصد توان اولیه. جدول زیر همین منحنی را روی یک پنل ۶۲۰ واتی پیاده کرده است.

نکتهٔ مهم این جدول، خطی بودنش است. بعد از سال اول، هر سال حدود ۲.۵ وات از پنل کم می شود. این عدد کوچک است و به همین دلیل بیشتر کاربران متوجهش نمی شوند. آنچه کاربر متوجه می شود، تفاوت تولید مرداد امسال با مرداد سال قبل است که معمولاً از هوا و گرد و خاک می آید، نه از سلول.

در بازار ایران، پنل ۶۲۰ واتی در زمان نگارش (آبان ۱۴۰۶) حدود ۲۴.۸ تا ۳۰ میلیون تومان قیمت دارد، یعنی هر وات ۴۰ تا ۴۸ هزار تومان. با این قیمت، ۱۲.۶ درصد افت در سی سال یعنی حدود ۳ تا ۳.۸ میلیون تومان ارزش توان از دست رفته. در مقابل، همین پنل در سی سال چند صد هزار کیلووات ساعت برق تولید می کند. افت توان از نظر اقتصادی مسئلهٔ بزرگی نیست؛ مسئلهٔ اصلی، افت غیرعادی و زودهنگام است.

چرا افت سال اول بیشتر از سال های بعد است؟

در هفته های اول کارکرد، دو پدیده در سلول رخ می دهد که هیچ کدام خرابی نیست. اولی افت ناشی از نور است. وقتی سلول برای اولین بار زیر تابش شدید قرار می گیرد، نقص های سطحی در سیلیکون فعال می شوند و بازده کمی پایین می آید. این افت در چند صد ساعت اول رخ می دهد و بعد ثابت می ماند. دومی افت ناشی از دما و جریان است که در پنل های قدیمی تر شدیدتر بود و در سلول N-type خیلی کمتر است.

به همین دلیل گارانتی، سال اول را جدا حساب می کند. یک درصد در سال اول، معادل ۲.۵ برابر افت یک سال معمولی است. اگر پنل شما در سال اول ۳ درصد افت کرد، باید بررسی شود. اگر ۰.۸ درصد افت کرد، طبیعی است.

یک نکتهٔ عملی برای پروژه های ایران: افت اولیه در پنلی که چند ماه در انبار مانده و بعد نصب شده، ممکن است قبلاً بخشی از مسیرش را طی کرده باشد. این اتفاق بد نیست، فقط باعث می شود منحنی اندازه گیری شما از روز نصب کمی پایین تر شروع شود. برای همین در اندازه گیری سالانه، مبنای خودتان را عدد روز نصب بگیرید، نه عدد پلاک.

تفاوت سلول N-type و P-type را هم در نظر بگیرید. پنل های P-type قدیمی تر در سال اول تا ۲.۵ درصد و بیشتر هم افت می کردند. اگر پنل جینکوی شما از ردهٔ قدیمی تر باشد یا پنل دست دوم خریده باشید، منحنی گارانتی متفاوتی دارد. قبل از هر مقایسه ای، مدل دقیق و سال تولید را چک کنید. برای دیدن مشخصات نسل فعلی، صفحهٔپنل جینکو ۵۹۰ وات بای فیشیالنقطهٔ شروع خوبی است.

افت توان در عمل چقدر برق و پول از بین می برد؟

یک سیستم ۵ کیلوواتی در تهران با ۸ پنل ۶۲۰ واتی ساخته می شود. تولید سالانهٔ چنین سیستمی با تابش معمول تهران حدود ۷٬۵۰۰ کیلووات ساعت در سال است. حالا افت را روی همین عدد حساب کنید.

• سال پنجم:۲.۶ درصد افت، یعنی حدود ۱۹۵ کیلووات ساعت کمتر در سال.
• سال دهم:۴.۶ درصد افت، یعنی حدود ۳۴۵ کیلووات ساعت کمتر.
• سال بیست وپنجم:۱۰.۶ درصد افت، یعنی حدود ۷۹۵ کیلووات ساعت کمتر.

مجموع افت در بیست وپنج سال، با میانگین حدود ۷ درصد، به حدود ۱۳ هزار کیلووات ساعت می رسد. برای تبدیل این عدد به تومان، باید تعرفهٔ برق یا قیمت فروش تضمینی همان سال را بدانید. چون این تعرفه هر سال تغییر می کند، عدد ریالی را با نرخ روز خودتان حساب کنید، نه با نرخ امروز. نسبتی که تغییر نمی کند این است: افت توان در تمام عمر پنل، کمتر از یک هشتم تولید کل است.

این محاسبه یک پیام روشن دارد. افت طبیعی پنل، مسئلهٔ اقتصادی بزرگی نیست. چیزی که اقتصاد پروژه را خراب می کند، افت غیرطبیعی است. پنلی که در سال چهارم به ۸۵ درصد رسیده، ده برابر بیشتر از منحنی استاندارد ضرر می زند. و این افت غیرطبیعی تقریباً همیشه یک علت مشخص دارد: گرما، سایه، گرد و خاک انباشته یا نصب غلط.

یک اشتباه رایج در همین محاسبه: خیلی ها افت توان را با کاهش تولید اشتباه می گیرند. تولید به تابش، دما، زاویه و تمیزی پنل هم بستگی دارد. ممکن است توان پنل ۳ درصد افت کرده باشد ولی تولید سالانه ۱۰ درصد کم شده باشد، چون آن سال تابش کمتر بوده یا پنل تمیز نشده. برای همین اندازه گیری باید در شرایط کنترل شده انجام شود.

چه چیزی افت توان را بیشتر می کند؟

شش عامل در نصب های ایران بیشترین اثر را دارند. هیچ کدام در دیتاشیت به عنوان «افت» نوشته نشده، ولی همه در تولید نهایی دیده می شوند.

گرما اولویت اول است. ضریب دمایی پنل جینکو حدود منفی ۰.۳۰ درصد بر درجهٔ سانتی گراد است. یعنی اگر دمای سلول از ۲۵ به ۶۵ درجه برسد، توان لحظه ای حدود ۱۲ درصد کم می شود. این افت دائمی نیست و با خنک شدن برمی گردد، ولی در محاسبهٔ تولید سالانه اثر می گذارد. پنلی که با فاصلهٔ کافی از سقف نصب شود و پشتش هوا بخورد، دمای کمتری دارد.

گرد و خاک دومین عامل است و در تهران جدی. یک لایهٔ نازک گرد و خاک روی شیشه، ۲ تا ۵ درصد تولید را می گیرد. بعد از باران خاک آلود یا در فصل وزش باد، این عدد بزرگ تر می شود. شست وشو با آب و پارچهٔ نرم، نه فشار زیاد و نه مواد شویندهٔ قوی. آب شهری که املاح دارد، اگر روی پنل خشک شود لکه می گذارد؛ بهتر است صبح زود بشویید که تبخیر کندتر باشد.

سایه بدترین حالت است، چون اثرش غیرخطی است. یک پنل با ۱۰ درصد سایه، ممکن است ۴۰ درصد توانش را از دست بدهد، چون رشتهٔ سلول ها سری به هم وصل اند و ضعیف ترین سلول جریان کل رشته را محدود می کند. دیود بای پس بخشی از این مشکل را حل می کند، نه همه اش. اگر روی پنل شما سایهٔ دائمی هست، اول مسیر را عوض کنید، بعد سراغ پنل بزرگ تر بروید. اشتباهات رایج نصب را دراشتباهات نصب پنل خورشیدیجمع کرده ایم.

تفاوت افت دائمی و افت موقت

این تفکیک مهم ترین چیزی است که باید در اندازه گیری بدانید. افت دائمی همان چیزی است که منحنی گارانتی می سنجد و برنمی گردد. افت موقت با تغییر شرایط برمی گردد. اگر عصر همان روزی که عدد پایین را خوانده اید دوباره اندازه بگیرید و عدد بهتر شد، افت شما موقت بوده است.

سه نشانهٔ افت دائمی: عدد تصحیح شده هم پایین است، در چند اندازه گیری پشت سر هم تکرار می شود، و در پنل های هم سن و هم مدل همان آرایه هم دیده می شود. سه نشانهٔ افت موقت: عدد با شست وشو بهتر می شود، بعدازظهر بهتر از ظهر است، یا فقط یک پنل از چند پنل ضعیف است. حالت آخر بیشتر به سایه یا ناهم خوانی مربوط است تا به سلول.

برای مقایسهٔ سالم، همیشه یک پنل مرجع انتخاب کنید. پنلی که بهترین موقعیت نصب و کمترین سایه را دارد، به عنوان خط پایه استفاده می شود. اگر پنل مرجع هم افت کرد، مشکل عمومی است. اگر فقط پنل های یک رشته افت کردند، مشکل سیم کشی یا اتصال است.

افت توان پنل جینکو را با یک تست ساده اندازه بگیرید

لازم نیست آزمایشگاه بروید. با یک مولتی متر DC با قابلیت اندازه گیری جریان تا ۱۰ آمپر و اپ اینورتر، می شود عدد قابل قبولی گرفت. شرط اصلی، تکرارپذیری است: هر سال در همان ساعت و همان شرایط اندازه بگیرید.

1. زمان و شرایط:ظهر یک روز آفتابی و بی ابر، بدون سایه روی پنل، پنل تمیز و خشک. دمای هوا را یادداشت کنید.
2. ولتاژ مدار باز:کابل های پنل را از اینورتر جدا کنید و ولتاژ مدار باز را اندازه بگیرید. این عدد تقریبی از سالم بودن رشته می دهد.
3. جریان اتصال کوتاه:با مولتی متر در حالت آمپر، جریان اتصال کوتاه را بگیرید. حداکثر چند ثانیه، نه بیشتر.
4. نقطهٔ کار واقعی:بهتر از دو عدد بالا، خواندن ولتاژ و جریان از اپ اینورتر در ساعت اوج است. حاصل ضرب این دو، توان واقعی نقطهٔ MPPT را می دهد.
5. تصحیح تابش و دما:عدد خام را با فرمول زیر به شرایط استاندارد برگردانید.
6. ثبت در دفتر:تاریخ، ساعت، دما، تابش و عدد نهایی را بنویسید. منحنی سالانهٔ شما از همین دفتر ساخته می شود.

فرمول:توان استاندارد = توان اندازه گیری شده ÷ (تابش بر حسب وات بر متر مربع ÷ ۱۰۰۰) ÷ ضریب دما. ضریب دما هم برابر است با یک به علاوهٔ ضریب دمایی پنل ضرب در اختلاف دمای سلول با ۲۵ درجه.

یک مثال عددی. پنل ۶۲۰ واتی، اندازه گیری در تابش ۸۰۰ وات بر متر مربع و دمای سلول ۶۰ درجه. عدد خوانده شده ۴۳۳ وات است. اول تصحیح تابش: ۴۳۳ ÷ ۰.۸ = ۵۴۱ وات. بعد ضریب دما: یک منهای (۰.۰۰۳ × ۳۵) = ۰.۸۹۵. سپس ۵۴۱ ÷ ۰.۸۹۵ = ۶۰۵ وات. یعنی پنل حدود ۹۷.۶ درصد توان اولیه را دارد که برای سال چهارم کاملاً طبیعی است.

همین محاسبه را برای پنلی با ۳۸۰ وات خوانده شده تکرار کنید: ۳۸۰ ÷ ۰.۸ = ۴۷۵، بعد ۴۷۵ ÷ ۰.۸۹۵ = ۵۳۱ وات، یعنی ۸۵.۶ درصد. این پنل خارج از منحنی است و ادعای گارانتی دارد. فرق این دو پنل در عدد خام ۵۳ وات است، در عدد تصحیح شده ۷۴ وات. بدون تصحیح، هیچ کدام قابل مقایسه نیستند.

دو نکتهٔ فنی که نتیجه را عوض می کند. اول، دمای سلول با دمای هوا یکی نیست؛ در آفتاب کامل، دمای سلول معمولاً ۲۰ تا ۳۰ درجه بالاتر از هواست. اگر دماسنج مادون قرمز ندارید، دمای هوا به علاوهٔ ۲۵ را به عنوان تقریب بگذارید. دوم، اگر پنل در رشته است و می خواهید یک پنل خاص را تست کنید، باید آن را از رشته جدا کنید، وگرنه عدد پنل های دیگر را می خوانید. شرایط و مدارک این آزمون را درشرایط گارانتی پنل جینکوهم آورده ایم، چون بدون عدد مستند، پروندهٔ گارانتی باز نمی شود.

اشتباهات رایج

• اشتباه: مقایسهٔ تولید دو سال در دو تاریخ مختلف.راه حل: اندازه گیری را در همان ماه و همان ساعت تکرار کنید. تابش و دما بین دو تاریخ تفاوت زیادی دارد و نتیجه را بی معنا می کند.
• اشتباه: نسبت دادن افت تولید به پنل، بدون تمیز کردن.راه حل: اول پنل را بشویید و یک روز بعد اندازه بگیرید. در تهران، ۲ تا ۵ درصد اختلاف فقط از گرد و خاک می آید.
• اشتباه: نادیده گرفتن دمای سلول در محاسبه.راه حل: همیشه ضریب دما را اعمال کنید. در مرداد، ۱۲ درصد اختلاف فقط از گرما می آید و ربطی به افت دائمی ندارد.
• اشتباه: تست پنل در حالی که در رشته است.راه حل: پنل را از رشته جدا کنید یا از دستگاه تست IV استفاده کنید. عدد رشته، عدد آن پنل نیست.
• اشتباه: خرید پنل ارزان بدون گارانتی توان.راه حل: تفاوت قیمت ۱۰ درصدی، در صورت افت غیرعادی به ضرر کامل تبدیل می شود. مدل های ردهٔپنل جینکو ۶۲۰ واتبا گارانتی نامهٔ کتبی را انتخاب کنید. اگر دنبال ردهٔ N-type با ضریب دمایی بهتر هستید،پنل مونوکریستالهمان محدودهٔ کاری است.
• اشتباه: بزرگ کردن آرایه برای جبران افت، بدون بررسی علت.راه حل: اول علت افت را پیدا کنید. اگر سایه یا ناهم خوانی رشته است، پنل اضافه مشکل را حل نمی کند، گران ترش می کند.

سوالات متداول

پنل جینکو واقعاً سالی چقدر افت می کند؟

طبق منحنی گارانتی، سال اول حدود یک درصد و هر سال بعد حدود ۰.۴ درصد. در عمل، اندازه گیری های میدانی معمولاً نزدیک همین اعداد است، به شرط اینکه پنل تمیز باشد و در دمای معقول کار کند. پنلی که در نصب بد و زیر آفتاب مستقیم با تهویهٔ ضعیف کار می کند، ممکن است سالی ۰.۶ تا ۰.۸ درصد افت نشان دهد. اختلاف از محل نصب می آید، نه از برند.

افت ۱۰ درصدی در پنج سال یعنی پنل خراب است؟

اگر عدد تصحیح شده باشد، بله خارج از منحنی است و باید بررسی شود. ولی در بیشتر موارد عدد خام است و تصحیح نشده. گرد و خاک، دمای بالا و سایهٔ جزئی می توانند ۱۰ درصد اختلاف بسازند. اول پنل را بشویید، در شرایط استاندارد اندازه بگیرید و ضریب دما را اعمال کنید. بعد قضاوت کنید. اگر بعد از این کارها هنوز ۱۰ درصد بود، ادعای گارانتی وارد است.

گرمای تهران چقدر توان پنل را کم می کند؟

ضریب دمایی حدود منفی ۰.۳۰ درصد بر درجه است. اگر دمای سلول از ۲۵ به ۶۵ درجه برسد، توان لحظه ای حدود ۱۲ درصد کم می شود. این افت موقت است و عصر که پنل خنک شود برمی گردد. اثر بلندمدتش کوچک تر است، ولی در محاسبهٔ تولید سالانه باید حساب شود. نصب با فاصله از سقف و تهویهٔ پشت پنل، این عدد را چند درصد کم می کند.

آیا شست وشوی پنل افت توان را برمی گرداند؟

افت ناشی از گرد و خاک را بله، افت سلول را نه. شست وشو در تهران معمولاً ۲ تا ۵ درصد تولید برمی گرداند و همین مقدار از هزینهٔ آب و کار بیشتر است. هر دو یا سه ماه یک بار، صبح زود با آب و پارچهٔ نرم کافی است. فشار آب زیاد، مواد شویندهٔ قوی و شست وشو در آفتاب داغ به شیشه و درزهای فریم آسیب می زند.

افت توان پنل جینکو با لانگی فرق دارد؟

هر دو در ردهٔ N-type منحنی مشابهی دارند و تفاوتشان در حد چند دهم درصد است، نه چند درصد. تصمیم خرید را بر اساس منحنی نگیرید؛ بر اساس گارانتی معتبر، موجودی و پشتیبانی بگیرید. مقایسهٔ کامل این دو برند را درپنل جینکو یا لانگینوشته ایم. برای پروژهٔ مسکونی، تفاوت افت این دو برند عملاً در قبض برق دیده نمی شود.

برای جبران افت، پنل بیشتری نصب کنم؟

فقط در طراحی اولیه و به صورت هدفمند. اگر اینورتر ظرفیت ورودی بیشتری دارد، می توانید ۱۰ تا ۲۰ درصد توان پنل بیشتر از اینورتر نصب کنید و افت و گرمای آینده را جبران کنید. ولی اگر افت غیرعادی است، اول علت را پیدا کنید. اضافه کردن پنل روی سایه یا رشتهٔ ناهم خوان، تولید را بیشتر نمی کند و هزینه را بالا می برد. اول علت را بردارید، بعد ظرفیت را زیاد کنید.

جمع بندی

افت توان پنل جینکو در سال اول حدود یک درصد و بعد از آن حدود ۰.۴ درصد است؛ در پایان سی سال به حدود ۸۷.۴ درصد می رسد. این منحنی طبیعی است و اقتصاد پروژه را خراب نمی کند. چیزی که پروژه را خراب می کند، افت غیرعادی است و علتش تقریباً همیشه یکی از چهار مورد است: گرمای محل نصب، گرد و خاک انباشته، سایهٔ دائمی یا نصب غلط. سالی یک بار در همان ماه و همان ساعت اندازه بگیرید، ضریب تابش و دما را اعمال کنید و عدد را در دفتر بنویسید. اگر عدد تصحیح شده از منحنی پایین تر بود، با مدارک سراغ گارانتی بروید. برای انتخاب پنل مناسب پروژه، ازدستهٔ پنل خورشیدیشروع کنید.

سایر محصولات و خدمات مجموعه: asuncctv.ir

راهنمای کامل این موضوع: پنل خورشیدی جینکو؛ خرید پنل Jinko با گارانتی و قیمت روز