قیمت باتری لیتیومی خورشیدی در بازار ایران با دو عدد قابل بیان است: قیمت پک، و قیمت هر کیلووات ساعت. عدد دوم است که تصمیم را می سازد. دو پک با قیمت های کاملاً متفاوت می توانند در این ستون برابر شوند و همان جاست که مقایسه معنا پیدا می کند. در زمان نگارش (آبان ۱۴۰۶) پک Hope 5.0L-B1 با ۵٫۱۲ کیلووات ساعت ظرفیت اسمی بین ۱۸۲ تا ۲۹۵ میلیون تومان و پک Hope 14.3L-A1 بین ۶۵۰ تا ۷۸۳ میلیون تومان فروخته می شد. برای برندهای مارسریوا، دی ای و ماست هیچ بازهٔ تأییدشده ای ثبت نشده و به همین دلیل در جدول ها «استعلام روز» می آید. این گزارش روش تبدیل قیمت به عدد قابل مقایسه، اثر عمق دشارژ و راهنمای انتخاب ظرفیت را نشان می دهد.
قیمت باتری لیتیومی خورشیدی در زمان نگارش (آبان ۱۴۰۶)؛ جدول ظرفیت و بازه
ستون آخر این جدول مهم ترین ستون است. دو پک با قیمت های متفاوت، وقتی قیمت هر کیلووات ساعت قابل استفاده شان برابر شود، از نظر اقتصادی هم ارز هستند. تفاوت اسمی و قابل استفاده را هم جدی بگیرید؛ عددی که روی کارتن نوشته شده، همان چیزی نیست که در بار تحویل می گیرید.
| مدل | ظرفیت اسمی | ظرفیت قابل استفاده | بازهٔ قیمت (تومان) | قیمت هر کیلووات ساعت قابل استفاده |
|---|---|---|---|---|
| Hope 5.0L-B1 | ۵٫۱۲ کیلووات ساعت | حدود ۵٫۰ کیلووات ساعت | ۱۸۲ تا ۲۹۵ میلیون | حدود ۳۶ تا ۵۹ میلیون |
| Hope 14.3L-A1 | ۱۴٫۳ کیلووات ساعت | حدود ۱۳٫۳ کیلووات ساعت | ۶۵۰ تا ۷۸۳ میلیون | حدود ۴۹ تا ۵۹ میلیون |
| مارسریوا، کلاس ۵ کیلووات ساعت | حدود ۵٫۱ کیلووات ساعت | طبق دیتاشیت مدل | استعلام روز | استعلام روز |
| دی ای، کلاس ۵ کیلووات ساعت | حدود ۵٫۱ کیلووات ساعت | طبق دیتاشیت مدل | استعلام روز | استعلام روز |
| ماست، کلاس ۵ کیلووات ساعت | حدود ۵٫۱ کیلووات ساعت | طبق دیتاشیت مدل | استعلام روز | استعلام روز |
سه ردیف «استعلام روز» را دست کم نگیرید. این برندها در بازار ایران حضور دارند و برای بعضی خریدارها انتخاب اول هستند، ولی قیمتشان به موجودی انبار واردکننده و نرخ روز بستگی دارد. وقتی قیمت پک را گرفتید، همان دو تقسیم سادهٔ ستون آخر را انجام دهید تا با گرووات قابل مقایسه شود. بدون این کار، مقایسهٔ ۱۸۲ میلیون با یک عدد دیگر بی معناست.
یک نکتهٔ فنی هم روی جدول اثر می گذارد: پک ۵٫۱۲ کیلووات ساعتی ۵۱٫۲ ولت و ۱۰۰ آمپرساعت است، یعنی ۱۶ سلول LiFePO4. پک بزرگ تر ۱۴٫۳ کیلووات ساعت با عمق دشارژ مجاز ۹۳ درصد و جریان ۱۴۰ آمپر ساخته شده. همان سلول است، ولی تعداد و آرایش BMS فرق می کند. مدل های موجود را در دستهٔباتری لیتیومیببینید.
هزینهٔ هر کیلووات ساعت؛ عددی که برندها را هم ارز می کند
تقسیم قیمت بر ظرفیت قابل استفاده، اولین فیلتر خرید است. با اعداد زمان نگارش، پکHope 5.0L-B1در ارزان ترین حالت ۳۶٫۴ میلیون و در گران ترین حالت ۵۹ میلیون تومان به ازای هر کیلووات ساعت تمام می شود. اگر همین محاسبه را با ظرفیت اسمی ۵٫۱۲ انجام دهید، عدد کمی پایین تر می آید و واقعیت را پنهان می کند.
پک بزرگ تر بازهٔ باریک تری دارد.Hope 14.3L-A1با ۱۳٫۳ کیلووات ساعت قابل استفاده، بین ۴۸٫۹ تا ۵۸٫۹ میلیون تومان برای هر کیلووات ساعت می افتد. یعنی ارزان ترین حالت پک کوچک از گران ترین حالت پک بزرگ بهتر است، ولی گران ترین حالت پک کوچک بدترین خرید این جدول است. این تفاوت ۲۳ میلیون تومانی روی هر کیلووات ساعت، در یک بانک ۱۰ کیلووات ساعتی می شود ۲۳۰ میلیون تومان اختلاف.
نتیجهٔ عملی روشن است. اگر پک ۵ کیلوواتی را بالای ۲۷۰ میلیون می بینید، پک ۱۴٫۳ با قیمت میان بازه انتخاب اقتصادی تری است، به شرط اینکه فضای نصب و نیاز شما اجازه دهد. اگر پک ۵ کیلوواتی در بازهٔ ۱۸۰ تا ۲۰۰ میلیون است، خریدن دو عدد از آن تقریباً هم قیمت یک پک ۱۴٫۳ می شود و انعطاف بیشتری می دهد؛ چون می توانید بعداً یکی اضافه کنید.
سه هزینهٔ جانبی را هم در همین ستون حساب کنید. کابل و کلید DC، سازه یا رک، و دستمزد نصب برای پک بزرگ تر بیشتر است. پک ۱۴٫۳ حدود ۱۳۰ کیلوگرم وزن دارد و جابه جایی و نصبش کار دو نفر است. اگر این جمع را اضافه کنید، اختلاف واقعی بین دو گزینه کمتر از چیزی می شود که در جدول دیده می شود.
برای مقایسه با نسل قدیمی تر، مقالهٔقیمت باتری ژل خورشیدیهمین محاسبه را از سمت ژل انجام داده است. جمع بندی آن گزارش این است که در چرخهٔ روزانه، ژل با ۶۰۰ چرخه در برابر ۶۰۰۰ چرخهٔ لیتیوم، در هزینهٔ چرخهٔ عمر نمی تواند رقابت کند. فقط در کاربری پشتیبان با چرخهٔ کم، ژل جای خودش را دارد.
جدول انتخاب ظرفیت: کدام پک برای کدام خانه
این جدول از مصرف ساخته شده، نه از ظرفیت موجود در بازار. اول مصرف شبانهٔ خود را حساب کنید؛ بعد ستون ظرفیت را انتخاب کنید. مبنا: عمق دشارژ واقعی حدود ۹۰ درصد، یک شب خودکفایی، و دمای محیط متعادل. اگر مصرف شبانه تان را نمی دانید، کنتور را دو شب پشت سرهم بخوانید.
| مصرف شبانه | ظرفیت پیشنهادی | تعداد پک | بازهٔ هزینهٔ باتری (تومان) | مناسب برای |
|---|---|---|---|---|
| ۲ تا ۳ کیلووات ساعت | ۵ کیلووات ساعت | یک پک ۵ کیلوواتی | ۱۸۲ تا ۲۹۵ میلیون | آپارتمان، روشنایی و یخچال |
| ۴ تا ۵ کیلووات ساعت | ۵ کیلووات ساعت | یک پک ۵ کیلوواتی | ۱۸۲ تا ۲۹۵ میلیون | خانهٔ ۱۰۰ متری با مصرف متوسط |
| ۸ تا ۱۰ کیلووات ساعت | ۱۰ کیلووات ساعت | دو پک ۵ کیلوواتی | ۳۶۴ تا ۵۹۰ میلیون | ویلای ۱۵۰ متری |
| ۱۲ تا ۱۳ کیلووات ساعت | ۱۴٫۳ کیلووات ساعت | یک پک ۱۴٫۳ کیلوواتی | ۶۵۰ تا ۷۸۳ میلیون | خانه با کولر گازی |
| ۲۰ تا ۲۵ کیلووات ساعت | ۲۵ کیلووات ساعت | دو پک ۱۴٫۳ کیلوواتی | ۱٬۳۰۰ تا ۱٬۵۶۶ میلیون | ویلا با سرمایش سنگین |
ردیف چهارم و پنجم را با احتیاط بخوانید. برای مصرف ۱۲ کیلووات ساعت شبانه، یک پک ۱۴٫۳ منطقی است. برای ۲۰ کیلووات ساعت، دو پک ۱۴٫۳ هزینهٔ بالایی دارد و باید بپرسید آیا کاهش مصرف شبانه ارزان تر تمام نمی شود. عوض کردن کولر گازی با مدل کم مصرف یا کم کردن روشنایی، قبل از بزرگ کردن بانک، همیشه ارزان تر است.
مقایسهٔ ۵ و ۱۴٫۳ در عمل به دو چیز برمی گردد: فضای نصب و امکان توسعه. دو پک ۵ کیلوواتی را می شود در دو نقطهٔ مختلف نصب کرد و در صورت خرابی یکی، سیستم با نصف ظرفیت کار می کند. پک ۱۴٫۳ تک نقطه ای است. مقایسهٔ کامل این دو را در مقالهٔباتری ۵ یا ۱۴٫۳ کیلوواتبخوانید.
چرا قیمت باتری لیتیومی بین برندها فرق دارد
اولین عامل، سلول است. پک LiFePO4 با سلول درجه A و سلول درجه B ظاهر یکسان دارد و قیمت متفاوت. تفاوت در نرخ دشارژ مجاز، پراکندگی ظرفیت و عمر ظاهر می شود. برندی که گرید سلولش را مکتوب اعلام می کند، معمولاً گران تر است و دلیلش هم روشن است.
دومین عامل، BMS است. برد مدیریت باتری، تفاوت بین یک پک ایمن و یک پک پرخطر است. BMS باید جریان هر سلول را متعادل کند، دما را پایش کند و در خطا مدار را قطع کند. پک ارزان با BMS ساده، در اولین اتصال کوتاه یا شارژ بیش از حد، خودش را نشان می دهد. هزینهٔ BMS در قیمت پک دیده می شود و جای صرفه جویی نیست.
سومین عامل، گارانتی و پشتیبانی است. گارانتی پنج یا ده ساله روی تعداد چرخه، یک تعهد مالی واقعی است و در قیمت می آید. برندی که فقط ۱۲ ماه گارانتی می دهد، ریسک را به خریدار منتقل می کند. تفاوت قیمت بین دو برند با گارانتی متفاوت، در واقع تفاوت بهای ریسک است، نه تفاوت کیفیت سلول.
چهارمین عامل، موجودی و کانال واردات است. پک از مسیر رسمی با فاکتور و ترخیص، هزینهٔ گمرک دارد. پک از مسیر غیررسمی ارزان تر تمام می شود و در عوض شمارهٔ سری قابل پیگیری و گارانتی محکم ندارد. در بازار ایران این تفاوت روی پک ۵ کیلوواتی تا حدود ۱۱۳ میلیون تومان دیده شده است.
پنجمین عامل، بدنه و درجهٔ حفاظت است. پک با محفظهٔ فلزی و IP بالاتر برای نصب در فضای باز یا محیط مرطوب ساخته می شود و گران تر است. پک IP20 مثل Hope 5.0L فقط برای فضای سرپوشیده و خشک مناسب است. اگر قیمت پایین تری دیدید، بپرسید درجهٔ حفاظت همان است یا نه. مقایسهٔ برندها را باباتری مارسریواهم انجام دهید تا معیارها یکسان بماند.
اثر عمق دشارژ و تعداد چرخه بر هزینهٔ واقعی
عدد ۶۰۰۰ چرخه در دیتاشیت، در شرایط مشخصی اندازه گیری شده است. در عمل دو چیز این عدد را کم می کند: دشارژ عمیق مکرر و دمای بالا. پکی که هر شب تا ۹۰ درصد خالی می شود، به همان عدد نزدیک می ماند اگر دما متعادل باشد؛ پکی که در جعبهٔ بسته و زیر آفتاب کار می کند، خیلی زودتر افت ظرفیت نشان می دهد.
محاسبهٔ هزینهٔ واقعی این طور است: قیمت پک تقسیم بر حاصل ضرب ظرفیت قابل استفاده در تعداد چرخهٔ واقعی. با ۵ کیلووات ساعت قابل استفاده و ۶۰۰۰ چرخه، پک ۵ کیلوواتی در هر چرخه ۳۰ هزار کیلووات ساعت انرژی تحویل می دهد. اگر قیمت را ۲۵۰ میلیون بگیریم، هر کیلووات ساعت تحویلی حدود ۸٬۳۳۳ تومان تمام می شود. همین عدد با ۴۵۰۰ چرخه به حدود ۱۱٬۱۱۱ تومان می رسد.
یعنی خطای ۲۵ درصدی در تخمین چرخه، هزینهٔ هر کیلووات ساعت را ۲۵ درصد جابه جا می کند. به همین دلیل مقایسهٔ دو برند فقط با عدد چرخهٔ روی کاتالوگ کافی نیست. باید بپرسید آن عدد در چه عمق دشارژ و چه دمایی به دست آمده. برندی که شرایط آزمون را نمی نویسد، عدد بزرگ تر می نویسد.
عمر تقویمی هم سقف می گذارد. حتی اگر پک شما فقط ۱۵۰ چرخه در سال بدهد، بعد از حدود ده سال ظرفیتش به سطح غیرقابل استفاده می رسد. پس عدد ۶۰۰۰ چرخه فقط برای مصرف سنگین معنا دارد. برای مصرف سبک، عمر تقویمی تعیین کننده است و خرید پک بزرگ تر از نیاز، سرمایه ای است که قبل از استفادهٔ کامل مستهلک می شود.
لیتیوم یا ژل؛ کجا لیتیوم برنده است و کجا نه
در چرخهٔ روزانه، لیتیوم برندهٔ روشن است. ۶۰۰۰ چرخه در برابر ۶۰۰ چرخهٔ ژل یعنی ده برابر عمر، با عمق دشارژ ۹۰ درصد در برابر ۵۰ درصد. یعنی از هر کیلووات ساعت نصب شده، لیتیوم تقریباً دو برابر انرژی قابل استفاده می دهد. جمع این دو، اختلاف اقتصادی را بزرگ می کند و بحث برند را بی اثر.
در کاربری پشتیبان با چرخهٔ کم، معادله برمی گردد. اگر پک ماهی دو بار تخلیه می شود، ۶۰۰۰ چرخه را در ۲۵۰ سال مصرف می کند؛ عمر تقویمی خیلی زودتر تمام می شود و پول چرخه های استفاده نشده هدر می رود. در این حالت، بانک ژل با قیمت اولیهٔ کمتر انتخاب منطقی تری است، به شرط اینکه عمق دشارژ کنترل شود.
در سیستم های کوچک ۱۲ و ۲۴ ولت هم لیتیوم همیشه منطقی نیست. پک ۵۱٫۲ ولتی به اینورتر ۲۴ ولتی وصل نمی شود و تبدیل ولتاژ، هزینه و تلفات اضافه می کند. برای یک سیستم روشنایی ۲۰۰ وات، بانک ژل ساده تر و ارزان تر است. لیتیوم از جایی به بعد برنده می شود که توان و ظرفیت به حدی برسد که BMS و اینورتر ۴۸ ولت توجیه داشته باشد.
یک مزیت غیراقتصادی هم هست که در جدول ها دیده نمی شود: فضای نصب. پک ۱۴٫۳ در ۴۴۰×۸۱۲×۲۶۵ میلی متر جا می شود؛ بانک ژل با همان انرژی، چند برابر فضا و وزن می خواهد. در آپارتمان، همین یک عامل می تواند تصمیم را قطعی کند. اگر فضای نصب محدود است، لیتیوم تنها گزینهٔ عملی است.
اشتباهات رایج
- مقایسهٔ قیمت پک به جای قیمت هر کیلووات ساعت.پک ۲۹۵ میلیونی ۵ کیلوواتی از پک ۷۰۰ میلیونی ۱۴٫۳ گران تر است؛ فقط تقسیم کردن این را نشان می دهد.
- مبنا گرفتن ظرفیت اسمی به جای قابل استفاده.از ۱۴٫۳ کیلووات ساعت اسمی، ۱۳٫۳ در دسترس است؛ محاسبه با عدد اسمی، هزینه را کمتر از واقع نشان می دهد.
- خرید پک بدون بررسی ولتاژ اینورتر.پک ۵۱٫۲ ولتی روی اینورتر ۲۴ ولتی کار نمی کند؛ این اشتباه بعد از پرداخت کشف می شود.
- مخلوط کردن دو ظرفیت در یک بانک.پک ۵ و ۱۴٫۳ را می شود موازی کرد، ولی شارژ نابرابر و رفتار BMS دو مدل متفاوت، عمر را کم می کند.
- نصب در فضای گرم و بی تهویه.دمای بالای ۳۵ درجه، افت ظرفیت و کاهش چرخه را تسریع می کند؛ پک باید در محیط خشک و دارای جریان هوا باشد.
- پرداخت بدون فاکتور و شمارهٔ سری.بدون این دو، گارانتی قابل پیگیری نیست و ادعای اصالت هم اثبات پذیر نیست.
یک اشتباه محاسباتی هم هست: خرید پک بزرگ تر از نیاز به امید استفادهٔ بیشتر در آینده. اگر مصرف شما ۳ کیلووات ساعت در شب است، پک ۱۴٫۳ سرمایه ای است که بخش زیادی از ظرفیتش هرگز چرخه نمی خورد و عمر تقویمی اش در همان حال می گذرد. پک متناسب با نیاز، حتی با هزینهٔ هر کیلووات ساعت بالاتر، معمولاً بازده بهتری می دهد.
سوالات متداول
قیمت باتری لیتیومی ۵ کیلووات ساعت در زمان نگارش چقدر است؟
بازهٔ ثبت شده برای Hope 5.0L-B1 در زمان نگارش (آبان ۱۴۰۶) بین ۱۸۲ تا ۲۹۵ میلیون تومان بود. این اختلاف به گارانتی، نسخهٔ مدل و موجودی بستگی دارد. برای مارسریوا، دی ای و ماست بازهٔ تأییدشده ای ثبت نشده و پاسخ درست «استعلام روز» است. هر عددی می شنوید را با تاریخش بسنجید و بعد بر ۵ کیلووات ساعت قابل استفاده تقسیم کنید؛ نتیجه را با بازهٔ پک ۱۴٫۳ مقایسه کنید تا گران یا ارزان بودنش روشن شود.
قیمت هر کیلووات ساعت باتری لیتیومی چقدر است؟
با اعداد زمان نگارش، پک ۵ کیلوواتی بین ۳۶ تا ۵۹ میلیون تومان و پک ۱۴٫۳ بین ۴۹ تا ۵۹ میلیون تومان برای هر کیلووات ساعت قابل استفاده می افتد. بازهٔ پک بزرگ تر باریک تر است، چون فروشندهٔ کمتری دارد و معمولاً با گارانتی مشخص عرضه می شود. این عدد تنها معیار قابل مقایسه بین برندها و ظرفیت هاست و برای مارسریوا و دی ای هم باید با استعلام روز ساخته شود.
باتری لیتیومی چند سال عمر می کند؟
دو سقف دارد: چرخه و تقویم. طبق دیتاشیت گرووات، پک Hope 5.0L بیش از ۶۰۰۰ چرخه دارد و عمر تقویمی آن در شرایط متعادل حدود ده سال است. هر کدام زودتر برسد، تعیین کننده است. دمای بالا و دشارژ عمیق مکرر هر دو سقف را کوتاه می کنند. در عمل، افت محسوس ظرفیت معمولاً بعد از هفت تا ده سال دیده می شود و گارانتی هم اغلب به همین بازه گره خورده است.
آیا باتری لیتیومی ارزان تر از ژل تمام می شود؟
در چرخهٔ روزانه بله. لیتیوم با ۶۰۰۰ چرخه و عمق دشارژ ۹۰ درصد، در طول عمرش چند برابر ژل انرژی تحویل می دهد. در کاربری پشتیبان با ماهی دو بار تخلیه، نه؛ چون عمر تقویمی زودتر از چرخه تمام می شود و پول چرخه های استفاده نشده هدر می رود. تصمیم را با تعداد چرخه در سال بگیرید، نه با قیمت روی برچسب. در خانه ای که شب ها باتری خالی می شود، اختلاف به نفع لیتیوم تمام می شود.
برای خانهٔ ۱۰۰ متری چه ظرفیتی لازم است؟
مصرف شبانهٔ یک آپارتمان ۱۰۰ متری با یخچال، روشنایی و تلویزیون معمولاً ۲ تا ۴ کیلووات ساعت است. یک پک ۵ کیلوواتی با حدود ۵ کیلووات ساعت قابل استفاده کافی است و حتی کمی حاشیه دارد. اگر کولر گازی یا پمپ آب دارید، مصرف شبانه به ۸ تا ۱۲ کیلووات ساعت می رسد و به پک ۱۴٫۳ یا دو پک ۵ کیلوواتی نیاز پیدا می کنید.
آیا می شود بعداً ظرفیت باتری را اضافه کرد؟
در پک های هم مدل بله. طبق دیتاشیت، Hope 5.0L تا ۴۸ عدد به صورت موازی قابل توسعه است، به شرط اینکه اینورتر و کابل کشی ظرفیت جریان را داشته باشند. شرط مهم این است که پک جدید هم مدل و هم ولتاژ باشد؛ مخلوط کردن دو مدل با BMS متفاوت، شارژ نابرابر می آورد و عمر بانک را کم می کند؛ پک اضافه باید از همان سری باشد.
جمع بندی
قیمت باتری لیتیومی خورشیدی را با عدد هر کیلووات ساعت بسنجید، نه با قیمت پک. در زمان نگارش (آبان ۱۴۰۶) پک ۵ کیلوواتی بین ۱۸۲ تا ۲۹۵ میلیون و پک ۱۴٫۳ بین ۶۵۰ تا ۷۸۳ میلیون تومان بود؛ یعنی حدود ۳۶ تا ۵۹ میلیون برای هر کیلووات ساعت قابل استفاده. اگر مصرف شبانه تان زیر ۵ کیلووات ساعت است، یک پک ۵ کیلوواتی کافی است. اگر بالای ۱۰ کیلووات ساعت است، پک ۱۴٫۳ یا دو پک ۵ گزینهٔ درست است. پیش از پرداخت، ظرفیت قابل استفاده، ولتاژ و گارانتی کتبی را با هم ببینید. برای دیدن کل مسیر،راهنمای سیستم آنگرید، آفگرید و هیبریدرا بخوانید.
مقالات مرتبط: باتری گرووات برای کولر گازی؛ چند کیلووات ساعت لازم است | باتری گرووات در زمستان؛ افت ظرفیت و راه حل
سایر محصولات و خدمات مجموعه: asuncctv.ir
راهنمای کامل این موضوع: باتری گرووات؛ خرید باتری لیتیومی Growatt با قیمت روز و گارانتی